Groningen Special Deel 1: DJ Friss Interview

"Je hebt  hier sowieso Kas-M & Wenkie, Kraantje Pappie , Abbeye en Dope D.O.D. Daarnaast heb je ook nog jongere gasten als Danskie en Dan-X. Ze komen niet allemaal uit Groningen, maar ze komen wel allemaal uit de omgeving hier en hangen allemaal bij The Building. Je kan de Groningse scene gewoon zien als iedereen die hier samenkomt en vanuit hier de basis bouwt."

We zitten in een kantoor boven het Groningse poppodium Simplon. DJ Friss geeft al snel een concrete samenvatting van wat de Groningse scene precies inhoudt en wie we zeker in de gaten moeten gaan houden.

Opvallend is namelijk dat, ondanks vaak zo ervaren, ook DJ Friss geen Groninger is. De DJ is al jarenlang woonachtig in Leeuwarden.

"Het is soms wel eens lullig dat iedereen denkt dat je uit Groningen komt, daar kom ik helemaal niet vandaan. Ik represent het wel, ik hou van de stad en heb heel veel aan Groningen gehad. Groningen is nu ook al een paar jaar een soort thuisbasis voor me. Ik kan hier heerlijk mijn ei kwijt, ik word door iedereen van Vinyl Frontiers tot en met DJ Irie aan toe gesteund.

Iets dat ik heel erg mis in Leeuwarden is een hechte groep. In Leeuwarden ken ik niemand die op dezelfde manier als ik met hiphop bezig is, ik heb het gevoel dat ik in mijn eentje Leeuwarden aan het representen ben. Je hebt natuurlijk wel een Cee-Major die in het verleden super veel dingen heeft gedaan. Ik ben er ook heel trots op dat dat uit Leeuwarden komt. Daarnaast heb je nog de producer EL Pres en de Black Bulls, maar dan houdt het wel een beetje op. Er zullen vast nog wel meer dingen zijn, maar geen dingen waar ik me mee bezig houd. Ik stoor me er wel een beetje aan dat er niks gebeurt, maar aan de andere kant vind ik het ook wel best zo. Als ik een uurtje in mijn auto rijd dan ben ik in Groningen en daar ken ik iedereen die serieus met hiphop bezig is. Wat dat betreft ben ik wel gewoon van de Groningse scene, het is dus ook logisch dat men me vaak verward."

Desondanks zijn we nog steeds nieuwsgierig hoe een Leeuwarder nou eindigt in Groningen.

"Toen ik niet meer verder kwam met mijn DJ werk heb ik een keertje DJ Irie gemaild. Ik was namelijk helemaal onder de indruk van hem nadat ik enkele filmpjes van het DMC kampioenschap gezien had waar hij tweede van de wereld geworden was. Ik kende het DJ’en helemaal niet op die manier die hij liet zien, laat staan hier in Nederland. Ik heb hem gevraagd of ik langs mocht komen en dat vond hij wel goed. Toen ik langs kwam klikte het goed en zijn we langzamerhand uitgegroeid tot echte vrienden."

Hiphop DJ’ing is echter niet de meest voor de hand liggende tak van de hiphop om te gaan beoefenen.

"Ik heb altijd interesse gehad in alle elementen van dat hele hiphop gebeuren. Ik heb een tijdje gebreakt, ik heb graffiti geprobeerd en ik heb het MC’en geprobeerd. Maar dat was het allemaal niet helemaal. DJ worden is altijd een hele grote stap die je moet zetten. Die andere elementen kun je bij wijze van spreke allemaal vanuit je huiskamer beoefenen, maar een DJ moet platen, een geluidsset en draaitafels hebben. En als je het allemaal hebt, dan valt je plan nog in het water omdat je nog lang niet kan scratchen. Dan kom je er achter dat er nog heel veel moet gebeuren.

Toen ik 16 werd heb ik geld op mijn verjaardag gekregen en daar heb ik mijn eerste setje crappy ass draaitafels van gekocht. Daar ben ik gewoon op begonnen te oefenen, oefenen en oefenen. Ik ben in Leeuwarden nog in een platenzaak gaan werken zodat ik korting op platen kreeg. Die platenzaak is een hele stimulans voor me geweest, daar ontmoette ik ook allemaal andere DJ’s die uit de housescene afkomstig waren. Aan hen kon ik vragen welke trucjes ze gebruikten en hoe ze het nu aanpakten in de clubs. Door hen werd het totaalplaatje voor mij een stuk duidelijker."
 

 
Na de aanschaf van de apparatuur begint het echte werk pas, en dat is nog best lastig.

"Eigenlijk is alles gewoon moeilijk om aan te leren. Hoe krijg je mensen aan het dansen, hoe blijven ze dansen en hoe bouw je een set op en in hoeverre kun je daar ook nog je eigen skills in verwerken? Je wilt immers wel dat het je eigen ding blijft. Ik vind het altijd heel belangrijk dat ik ergens sta en er zelf ook blij van wordt dat ik daar op dat moment sta. Maar ook op het eerste gezicht simpelere zaken als scratchen en mixen zijn moeilijker dan je zou denken."

Ondanks dat dit verhaal eerder bij een geroutineerde club DJ past dan bij een turntablist, blijkt daar DJ Friss zijn hard te liggen.

"Ik ben niet echt een club DJ, ik zou het best meer willen doen, maar momenteel ben ik vooral bezig met turntablism en battlen."

Een opvallende keuze, turntablism is hier in Nederland toch echt een tak van de hiphop die zo goed als geen overlevingskans meer heeft.

"In Utrecht leeft het turntablism nog wel behoorlijk, daar worden ook allemaal battles door DJ M-Seize georganiseerd. Voor de rest is het echt een beetje dood aan het gaan. Voor mijn gevoel ben ik iemand van de laatste generatie die dit nog beoefend. Ik vind dat wel een beetje jammer, het is toch mijn leven en dat zie ik langzaam uitsterven. Maar voor mezelf houd ik het gewoon groot, ik vind het tof en kan er nog steeds nieuwe dingen in vinden. Ik kan nog steeds mijn ei in het turntablism kwijt en blijf dus gewoon optreden en mijn ding doen.

Mensen weten ook niet echt wat er op het gebied van turntablism nog speelt. Vroeger, toen het net hot was, was het gewoon dope. Iedereen checkte het, maar op een gegeven moment is dat afgezwakt. Dat komt volgens mij ook door de stijlen die worden gebruikt, alles wordt steeds harder en elektronischer. Te weinig mensen zijn nog serieus bezig met het turntablism gebeuren."

Dan begin je je al snel af te vragen wat nou precies de juiste voorbereiding en/of apparatuur is voor een toekomstige turntablist.

"Ik ben heel kieskeurig met de dingen die ik kies. Mijn setjes, daar gaat echt een half jaar werk aan vooraf. Ik heb een half jaar voorbereiding voordat ik een setje van 6 minuten in elkaar heb gezet. Je bent heel lang aan het werk om een hele kleine techniek erin te krijgen. In drie minuten tijd moet je laten zien waar je het hele jaar aan gewerkt hebt. Als je dat opfokt dan is je moment gewoon weg.

Ik gebruik Serato Scratch Live, daar werk ik al iets van drie jaar mee en daarmee kan je je MP3/WAV bestanden aansturen met je platenspelers. Ik kan daarmee al mijn scratches en juggles live doen en ik kan de beats van Kraantje op de platenspeler afspelen. Het programma biedt nu ook de mogelijkheid tot video-scratchen. Ik ben er zelf nog niet mee bezig, maar DJ Irie, mijn partner in crime, is daar nu heel hard mee bezig. Die gaat daar heel goed mee. Hij heeft laatst een ontzettend dope show gedaan in Polen en dat ging heel erg goed. "

Deze voorbereidingen zijn niet zonder effect, aangezien DJ Friss onlangs nog de muzikantenprijs bij de Grote Prijs van Nederland mee naar huis mocht nemen. Het mag op zijn minst opvallend genoemd worden dat, ondanks het negeren van de turntablist in de scene, Friss toch gerespecteerd wordt als een volwaardig muzikant.

"Dat vond ik zelf ook best wel bijzonder. Het DJ’en valt de laatste tijd een beetje terug, het ligt helemaal stil. Daarom had ik er ook totaal niet op gerekend. Ik hoorde die avond zelf pas dat die prijs überhaupt bestond. Ik zie mijzelf wel als muzikant, als DJ ben je gewoon een muzikant. Ik heb gewoon vervolgens mijn best gedaan in de gedachte dat het vet zou zijn om die prijs te pakken. Het was heel dope om onverwacht die prijs te pakken. Toen ik later hoorde dat er ook nog een geldprijs aan verbonden zat was ik helemaal blij.

Het levert je meteen al veel respect op.  Je loopt daarna door zo’n Paradiso heen en iedereen komt naar je toe om je te feliciteren. Ook gasten waar je vroeger en nu nog steeds tegen op kijkt. Dat is heel tof. Mensen zien je ineenkeer staan en daar ben ik wel blij mee. Eindelijk een keer het respect dat ik wilde voor het ding wat ik doe. Ik vind gewoon dat er te weinig respect is voor turntablism en de kunst ervan. Het is nu ook duidelijk dat turntablisten wel degelijk muzikanten zijn. "

Het winnen van de muzikantenprijs is volgens Friss onder andere te wijten aan de strakke show die hij samen met Kraantje Pappie weggeeft.

"Timing is in een show heel belangrijk, met Kraantje spreken we cues af waarbij ik de beat erin knal. Als je dat strak doet, dan klinkt dat heel mooi. Maar, als je het niet strak doet dan is het niet tof. Nu ziet het eruit als een gelikte show, maar als ik er niet had gestaan dan was het DJ What’s-His-name geweest en deze had gewoon op play gedrukt en de hele beat afgespeeld. Die had de beat na de rap gewoon weer uitgedaan of uit laten lopen. Dat is niet echt mijn ding, ik probeer alles live te doen. Ik edit helemaal niks van te voren, ik doe alles gewoon live. Daar komt nog bij dat ik voor Nederlandse begrippen goed kan scratchen, de refreintjes live scratch en andere trucjes toepas om de show vet te maken. "

 

DJ Friss is de komende weken nog te bewonderen als vaste DJ bij Kraantje Pappie, daarnaast kunnen we tegen het einde van de maand nog een Spacekees mixtape, De Waarheid,  van Friss zijn hand verwachten. De in april aangekondigde turntablist tour met onder andere DJ Irie is tot nader bericht uitgesteld.



Check hier deel 1 van de Groningen Special met DJ Friss!
Check hier deel 2 van de Groningen Special met Abbeye!
Check hier deel 3 van de Groningen Special met Dope D.O.D.!
Check hier deel 4 van de Groningen Special met Vice Verzen!
Check hier deel 5 van de Groningen Special met Roelie Vuitton!