Zwolle Special deel 3 Sticks interview
Door: Anna Elings
Fotografie: Joris Kalma 14-03-2010
Zwolle is tijden de onbetwiste hiphop hoofdstad van Nederland geweest. De uiterst succesvolle ‘Buitenwesten’ tour met Zwolse artiesten als Kubus, Opgezwolle, Jawat! en Typhoon staat de meeste fans van het hiphopgenre in het geheugen gegrift als het hoogtepunt van de Nederlandstalige hiphop. House of Hiphop was nieuwsgierig naar de stand van zaken in de Overijsselse stad vandaag de dag en de keuze voor de opvolger van de Groningen special was dan ook al snel gemaakt; Zwolle.
Sticks kennen we natuurlijk allemaal van lid van de legendarische rapgroep Opgezwolle, momenteel zit hij bij de Fakkelbrigade en bracht ondertussen nog twee solo albums uit. Hij richtte de Fakkelteitgroep op, waarmee hij andere artiesten hoopt te promoten en geeft les op de muziekschool. In deel twee van de Zwolle special gaan we hier met Sticks verder op in.
Wat is een vooroordeel dat in de hiphopwereld veel voorkomt en waar jij je aan irriteert?
‘Ik zal me niet snel ergeren, want hiphop is gewoon muziek. Het valt me wel op dat ik heel diep in muziek kan gaan omdat het een deel van mijn leven is. Ik doe niets liever, maar het blijft wel gewoon muziek. Vooroordelen zijn er natuurlijk wel. Als iemand succes heeft en er komt iemand anders die ook succes heeft kun je al snel over die persoon oordelen, omdat hij of zij een concurrent voor je is. Je wilt niet weten hoeveel mensen zich bedreigd voelen zodra er iemand opstaat die hetzelfde doet als zij. Dat had ik eerst ook, maar er zal altijd iemand anders na jou komen die ook toffe dingen doet en talent heeft. Uiteindelijk is dat een heel mooi ding. Je moet dus niet egoïstisch zijn, want muziek is, naar mijn mening, het laatste waar je egoïstisch over moet zijn.’
Zwolle is altijd een actieve hiphop stad geweest, wat heeft Zwolle vandaag de dag wat haar tot hiphophoofdstad van Nederland maakt?
‘Ik ben daar nu niet zoveel meer mee bezig. Er komt te weinig uit Zwolle om dat te claimen en eigenlijk interesseert dat me ook niet meer. Vroeger overigens wel, toen vond ik dat tof. Nu wil ik gewoon toffe muziek maken voor de mensen die dat waarderen. Na een poosje krijg je succes en dan weer wat minder en vervolgens weer wat meer. De constante factor is gewoon de muziek en dat is wat we blijven doen. Dan mogen andere mensen wel bepalen wat de hiphophoofdstad van Nederland is. Ik weet wel dat Zwolle een hiphopstad is, maar de hoofdstad? Ik denk dat, dat Rotterdam is eerlijk gezegd.’ Wel ben ik nog steeds trots een Zwollenaar te zijn natuurlijk!
Merk je dat je Zwollenaren inspireert?
‘Ik merk wel dat we elkaar inspireren. Er zijn veel jongeren in Zwolle bezig met muziek maken, maar ik weet niet of dat door ons komt. Dat zou misschien te veel eer zijn.
Het Opgezwolle sound hoor ik wel vaker, maar dat maakt niet uit, want het is een compliment. Ik ben van de generatie dat kopiëren not done is. Je kunt niet zomaar gaan kopiëren. Maar als je ons geluid hebt en dat gooi je in een soepje met bijvoorbeeld Kempi en je doet er wat Nas overheen en dat combineer je weer met je eigen stijl, dan vindt ik dat alleen maar cool! Iedere rapper die zegt dat hij niet beïnvloed is liegt, want je bent sowieso een keer begonnen. Kopiëren is een ander verhaal.’
Wat opvalt aan de Fakkelbrigade is dat zij andere artiesten juist helpen in plaats van afkraken. Hoe zit dat?
‘Andere artiesten haten op tracks heeft te maken met het haantje-de-voorste-gedrag. Natuurlijk wil elke artiest de beste zijn, maar het komt uiteindelijk neer op zelfvertrouwen. Als je, je bedreigd voelt ben je eerder geneigd om iemand af te kraken. Uiteindelijk is dat niet nodig en komt het de kwaliteit van je muziek ook niet ten goede. Wij denken daar allemaal zo over, vandaar dat wij andere artiesten niet haten. Maar ik ben wel overtuigd van mijn eigen kunde. Laats schreef ik: ‘Ik neem elke dag een les in nederigheid, maar geef me de tijd. Ik snap de grap, maar ik weet niet of mijn ego het begrijpt.’ Je probeert nederig te zijn, maar aan de andere kant heb je ook je ego. Zo houd je, jezelf dus bezig.’
In het begin waren jullie teleurgesteld in mensen die heel snel negatieve reacties hadden tegenover ‘Colluci Era’. Het is nu een jaar later. Merk je dan ook dat er mensen zijn die nu goed de tijd hebben genomen om ‘Colluci Era’ te luisteren, zijn teruggekomen op hun negatieve reacties?
‘Ja, maar ik ben zelf ook terug gekomen op onze reactie op de reactie van die mensen. Snap je het nog? Het is wel een hele andere plaat. Hij is echt heel anders, maar tegelijkertijd ben ik er wel heel trots op. Je hebt mensen die blijven hangen in hun comfortabele zone, maar de uitdaging om iets anders te doen spreekt mij erg aan. Het kan op een gegeven moment twee kanten op gaan.
We hadden platen van Opgezwolle uitgebracht, we hebben opgetreden en de Buitenwesten tour gedaan. Op een gegeven moment krijg je dat een deel van je publiek een bepaalde sound van je kent en niets anders dan dat wil. Maar dan krijg je de volgende spagaat: als we weer met een Opgezwolle plaat zouden komen, zou men misschien vinden dat we precies hetzelfde doen. Nu hebben we iets totaal anders gedaan, maar dat klinkt weer niet als Opgezwolle. Voor een deel van het publiek is het dus hoe dan ook een teleurstelling. Wij betrekken het meer op ons zelf en we kijken of wij er tevreden over zijn. Dan moet je kiezen, ga je proberen om dat deel van het publiek toch nog voor je te winnen of ga je gewoon toffe muziek maken waar je zelf tevreden mee bent. Wij kozen voor dat laatste en daar ben ik heel blij mee. Vergeet ook niet dat Typhoon, A.R.T. en James nu belangrijke ingrediënten zijn.’
Waar haal je, je invloed vandaan?
‘Momenteel haal ik mijn invloed meer uit boeken. Herman Brusselmans, Charles Bukowski . Maar ook een caberatier als Hans Teeuwen bijvoorbeeld. Hij zegt geniale dingen en ik deel grotendeels de manier waarop hij naar de wereld kijkt. Ik vind het altijd fijn om te merken dat ik niet alleen sta in mijn opvattingen. Bij Hans Teeuwen merk ik ook heel vaak dat ik met hem op één lijn zit. Ook de nieuwe show van Herman Finkers heeft invloed op mij. Het zijn mannen die ook veel met taal spelen dus daar ga je al. Wat betreft rap begon ik met Snoop Dogg, Dr Dre, Warren G en Nas, dat soort mannen.’
Heb je naast de Fakkelbrigade en je soloalbum nog andere zijprojecten?
‘Ja, laatst heb ik met Blaxtar, Typhoon en Rico in een besloten kring anderhalf uur a capella getoond. Dat vond ik wel heel tof. Als je hier optreed gaan mensen in eerste instantie stuk op de drums, maar als je, je teksten a capella opzegt krijg je een hele andere lading. Je kan op die manier ook heel erg door de mand vallen, maar dat is gelukkig niet gebeurd. Optreden zoals we gewend zijn is mijn comfortabele zone en dat vinden we gewoon hartstikke leuk om te doen. Het is daarentegen een veel grotere uitdaging om dat zonder beats te doen. Ik was ook best zenuwachtig, want mensen luisteren gewoon heel erg naar je teksten. Het publiek verstaat alles wat je zegt! Ik heb alleen maar nieuwe teksten geprobeerd, niet van het aankomende album, maar van dat erna en dat is goed gelukt. We hadden ook het geluk dat we met vier personen waren, als de aandacht dan verslapt gaat iemand anders weer even door. Op die manier kun je een hele avond vullen.’
Je geeft ook les op de muzikantenopleiding. Vind je dat hiphop nu ook eindelijk geaccepteerd wordt?
‘Toen ik daar begon wilde ik daar wel een beetje verandering in brengen. De eerste dag waren er nog een paar nieuwe collega’s van gitaar- en rocklessen. Ze vroegen welke les ik ging geven. Toen ik vertelde dat ik hiphop ging doen, deden ze direct die bewegingen erbij. Ik vond het jammer dat de leraren daar al direct op een bepaalde manier over hiphop dachten, maar je kan het ze niet kwalijk nemen. Op televisie zien ze niet anders.’
Wat is je voorkeur. Optreden met een band of met een dj?
‘Mijn voorkeur gaat uit naar een dj, dan kun je lekker knallen. Het mooiste is dat het gewoon allebei kan want dat houdt het fris. Typhoon heeft echt een sterke drang om zich op het gebied van live muziek te ontwikkelen en dat inspireert ons ook weer.’
Op welk nummer ben je trots?
‘Het nummer dat net uitgebracht is (Tijgers en draken, red.) vind ik wel tof want het geeft positiviteit. Ik probeer dat erin te knallen zonder dat het hele vrolijke shit wordt. Mensen moeten mij niet als een happy boy gaan zien. Want ik ben over het algemeen niet vrolijk, maar het is wel leuk als je een positieve gedachte overhoudt aan een plaat.’
En dan je aankomende soloalbum?
‘Op 18 juni komt het nieuwe album uit: Alledaagse aanzin. Dat komt van een boek van Charles Bukowski, ‘Tales of Ordinary Madness’. Verhalen van alledaagse waanzin, maar die naam vond ik te lang. Alledaagse waanzin gaat voor mij heel diep. Ik ervaar de dagen doorkomen vaak als een strijd. Dan kun je zeggen dat ik het mezelf best moeilijk maak, maar dat weten en in praktijk brengen is een ander verhaal. Eigenlijk is het een mengelmoes van beschouwingen en observaties, drankgebruik, beetje leven met mijn meisje en mijn neven en proberen het schip op koers te houden. Soms gaat het diep, zoals bij “Verloren Zielen” waarin ik beschouwend rap over het feit dat ik niet een hele hoge pet opheb van de hele mensheid. Een ander nummer heb ik geschreven vanuit het oogpunt van de televisie. De televisie als (slechte?) invloed op je leven.
De vraag is eigenlijk wie bediend wie? Ik betrap mezelf erop dat ik heel vaak zap en kijk totdat er iets is, ook al is er niks op televisie te zien. Ik heb er een liedje over geschreven omdat ik denk dat, dat je leven best kan bepalen. Ook heb ik het over mijn kluizenaarschap, ik houd er niet van om teveel buiten te zijn. Eigenlijk schrijf ik over alles wat me bezig houdt. Ik las gister nog een boek van Hermans, dat boek gaat over de momenten dat je ongeluk hebt vermeden, dat deze juist de gelukkige momenten zijn. Ik vind mijn geluk in het vermijden van ongeluk. Keihard! Dat vind ik namelijk ook. Net had ik het ook over nederigheid en het stoeien met je ego. Dat zijn de ingrediënten, samen met een lekkere flow en goede beats. Ik houd ook van woordspeling bijvoorbeeld: ‘iet, wiet, waait…. weg als je, je jointje buiten draait.’ Ik vind dat keihard dus dan plaats ik dat er ook tussen.’ Het is dus niet allemaal somberheid, sterker nog de rauwe hiphop-brag’n’boast tracks zijn er genoeg.
Hoe gaat je nieuwe album klinken?
‘Mijn nieuwe album klinkt als wat rauwe hiphop. Als je met zes personen een plaat maakt, krijg je allemaal verschillende invloeden en muziekstijlen. Dat vind ik tof en we hebben geprobeerd om al die stijlen en smaken in ‘Colluci Era’ te stoppen. Ik vind dat, dat wel gelukt is. Ook hebben we uitstapjes naar andere genres gemaakt. Ik houd er van om een hiphop plaat te maken dus dat heb ik met mijn soloalbum gedaan. De Fakkelteitgroep jongens zijn sowieso ook op mijn plaat te horen! Rico, James, Typhoon en Duvel, want een Sticks-plaat zou zonder hen niet kloppen.’
Je hebt ook de Fakkelteitgroep opgezet. Wat kan Top Notch je niet bieden, wat de Fakkelteitgroep wel kan?
‘Als je een beetje succes hebt, zoals wij dat met Opgezwolle en de Fakkelbrigade hadden, is het leuk om iets aan de zijlijn te hebben. Als mensen op zoek zijn naar de Fakkelbrigade of Typhoon met New Cool Collective en ze komen uit op de Fakkelteitgroep dan zien ze nu direct Zo Moeilijk staan. Dan is het verleidelijk om daar ook even op te klikken. Bij Amazone of Bol.com zie je bij producten ook vaak aanbevelingen van andere, soortgelijke producten staan. Zo moet je het bij de Fakkelteitgroep ook zien.
Als je die mannen dan een handje kan helpen is dat alleen maar goed! Kees (Top Notch, red.) pushed mij de hele tijd om van de Fakkelteitgroep een label te maken. Maar het heeft niet zoveel zin meer om nu nog een label op te richten. Ik heb gezien hoeveel tijd Kees erin heeft gestopt en hoeveel jaren het heeft geduurd voordat hij is gekomen waar hij nu is en ik zou dan helemaal opnieuw moeten beginnen. Maar nu is het wel zo ver dat dit labeltje als een soort van keurmerk op cd’s komt. Vroeger had je Nintendo en Super Mario. Als je dan in de winkel een spelletje ging kopen dan zat er op de verpakking een stempel van Nintendo, dan wist je dat het van Nintendo was en dat de kwaliteit was gewaarborgd. Zo moet je het ook zien met Fakkelteit. De boys die erbij aangesloten zijn, zijn gewoon dope.’
Hoe kom je bij de Fakkelteitgroep terecht?
‘Er is geen vast patroon om bij de Fakkelteit te kunnen komen. Het heeft te maken met smaak. Ik kijk gewoon goed naar wat Kees doet en wat ik van hem leer neem ik mee. Dus als ik Zo Moeilijk dope vind en zij vinden het tof om bij ons aangesloten te zijn dat joinen ze ons. Ik vind het ook zeer belangrijk wat boys als die Nijmegenaren, Typhoon en James vinden. Ik luister graag naar hun meningen.
Er is geen vast protocol. Het gaat mij ook niet om de erkenning. Ik vind het tof om daarmee bezig te zijn. Ik houd van muziek en als je zelf succes hebt is het ook leuk om dat te kunnen delen.’
